Co wspólnego z wojną ma kinematograf? Kultura filmowa na ziemiach polskich w latach 1914-1918

Tytuł:

Co wspólnego z wojną ma kinematograf? Kultura filmowa na ziemiach polskich w latach 1914-1918

Autorzy:

Mariusz Guzek

Wydawca:

Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego

Wydanie:

Bydgoszcz 2014

Liczba stron:

630

Opis

Kinematograf miał niespełna dwudziestoletnią tradycję, gdy wybuchła wojna powszechna, która przywróciła państwo polskie na mapę świata.

Przez ten czas zdążył okrzepnąć, zbudować własną infrastrukturę wypełniającą pejzaże dużych i średnich miast coraz bardziej skomplikowaną siecią pałaców filmowych i skromnych sal projekcyjnych, zdobyć zaufanie władz i rozbudzić ciekawość widowni, która w okresie późniejszym – po 1918 roku potrafiła rozszerzyć swoje środowisko o kręgi entuzjastów – kinofilów, wpływowych organizatorów stołecznego i lokalnego życia filmowego, niejednokrotnie dyktujących tempo filmowych innowacji.

Zadania jakie nowa sytuacja postawiła kinematografowi były oczywiste. Dość wczesne odkrycie dwoistości kina – pozwalające na dokumentowanie przy obecności kamery zdarzeń, jak również inscenizowanie sytuacji umożliwiło nieustanne poszerzanie się palety wariantów sprawozdawczości, perswazji i innych technik wizerunkowych. Wojna zaś wskazała nowe efekty, jakie mogły być osiągane dzięki kinematograficznym strategiom. Propagandowy wymiar ekranowych prezentacji okazywał się orężem tak samo skutecznym, jak zmobilizowane oddziały frontowe. Związki wojny i kinematografu dostrzegano zatem od samego wybuchu konfliktu.

Spis treści

1. Wstęp  11 

2. Problem awangardy filmowej w Polsce i na świecie 17 

3. Przed 1930: Niespełnione kino ekspresjonistów i konstruktywistów  27 

4. Kino niezależne Franciszki i Stefana Themersonów 41 

5. Pod urokiem „Symfonii wielkiego miasta": Janusz Maria Brzeski, Kazimierz Podsadecki i inni  77 6. Kino
według Awangardy Krakowskiej  101 

7. Wielka Reforma Teatru a kino: Leon Schiller   109 8. Uwagi końcowe   121

Aneksy: 
A. Hipotetyczna rekonstrukcja filmu „Or" Jalu Kurka 125 
B. Kronika wydarzeń filmowych w kręgu awangardy   129

Nota bibliograficzna   137 

Indeks nazwisk  138

Indeks filmów i projektów filmowych  141

Summary  143