Wszystko o Ewie. Filmy Barbary Sass a kino kobiet w drugiej połowie XX wieku

Okładka książki Wszystko o Ewie

Tytuł:

Wszystko o Ewie. Filmy Barbary Sass a kino kobiet w drugiej połowie XX wieku

Autorzy:

Monika Talarczyk-Gubała

Wydawca:

Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego

Wydanie:

Szczecin 2013

Liczba stron:

328

Opis

Pierwsza monografia filmowej twórczości Barbary Sass, autorki kina kobiet w Polsce o największym dorobku w tej dziedzinie. Ukazuje jej drogę zawodową od lat pięćdziesiątych do współczesności w szerokim kontekście instytucjonalnym i kulturowym, z którego wyłania się zarys polskiego oblicza women’s cinema. W centrum uwagi znalazła się trylogia Sass z Dorotą Stalińską (Bez miłości, Debiutantka, Krzyk) z lat osiemdziesiątych oraz podsumowująca ich współpracę Historia niemoralna. Wszystko o Ewie opowiada zarazem o awansie zawodowym kobiet w czasach realnego socjalizmu i modelu kariery reżyserki filmowej skoncentrowanej na problematyce kobiecej. Autorka książki interpretuje filmy Sass w świetle krytyki feministycznej, a dobrane przez nią głosy innych badaczy i krytyki filmowej pozwalają na charakterystykę polityki autorskiej kobiet w polskiej kinematografii. Włączony do książki wywiad z Barbarą Sass oraz unikatowe fotografie stanowią jej cenne uzupełnienie.


Z recenzji dr hab. Małgorzaty Radkiewicz, prof. UJ
Biografia zawodowa Sass, stanowiąca zasadniczą część rozważań Autorki, jest równocześnie elementem znacznie szerzej zakrojonych badań, dotyczących polskiego kina kobiet. Problematyka ta została zasygnalizowana w tytule, gdzie przed nazwiskiem Sass pojawia się przykuwające uwagę zdanie „Wszystko o Ewie", nadające całości wymiar uniwersalny, wykraczający poza ujęcie podmiotowe. (...) książka na pewno okaże się interesującą lekturą dla wszystkich osób zainteresowanych polskim kinem i kobietami tworzącymi na jego obszarze, nie tylko Barbarą Sass. Bogata bibliografia i staranne przypisy z pewnością zachęcą do dalszych poszukiwań i przemyśleń na temat oblicza —czy obliczy — polskiego kina kobiet. Walory poznawcze książki czynią z niej cenne opracowanie historyczne, ukazujące dorobek jednej z najbardziej znanych polskich reżyserek, a zarazem wzór autorskiej wersji filmowej biografii.



Z recenzji dr hab. Doroty Skotarczak, prof. UAM
Autorka zdecydowała się na „ukazanie filmowej twórczości Barbary Sass w świetle krytyki feministycznej" i drogą tą konsekwentnie podąża. „Wszystko o Ewie" jest nie tylko opowieścią o Barbarze Sass, ale też o awansie zawodowym kobiet w okresie realnego socjalizmu. Ciekawym rozwiązaniem jest pokazanie rozwoju równoległego: z jednej strony kariery Barbary Sass, z drugiej refleksji teoretycznej na temat kina kobiet w Polsce. Jest to bardzo dobry zabieg, bowiem sytuuje działalność reżyserki w określonym kontekście kulturowym. Ale ma też wartość samą w sobie. Książka „Wszystko o Ewie" dostarcza wiadomości nie tylko o twórczyni „Krzyku" ale i o krytyce feministycznej w Polsce, pracach dotyczących kina kobiet/kobiecego i jego krytyce. Tak więc omawiana praca zainteresować może dwie grupy czytelników. Sięgnąć po nią mogą zarówno osoby zainteresowane analizą filmów „Bez miłości" czy „Dziewczęta z Nowolipek", ale także ci, którzy chcą dowiedzieć się czegoś na temat krytyki feministycznej. Umieszczony na końcu wywiad z Barbarą Sass stanowi interesujące podsumowanie i zwieńczenie całości.

Fragmenty / recenzje

Spis treści

WSTĘP / 9

WPROWADZENIE / 17


Kobieta i polityka autorska / 18
Kino kobiet a reżyserki kinematografii bloku wschodniego / 38
O metodzie / 44

CZĘŚĆ 1


Druga reżyser / 53
Studentka w systemie edukacji filmowej / 57
Znikające reżyserki / 68
Specjalistki drugiego planu / 74

Wejście w nurt / 83
Debiut a praca zespołowa / 85
Polska krytyka filmowa o kobiecie i kinie / 95
Kobieta współczesna w kinie moralnego niepokoju / 109
Kobieca trylogia a kryzys kina lat osiemdziesiątych / 125

CZĘŚĆ 2

Bez miłości
, czyli ta druga blondynka / 143
Agnieszka jako alegoria „Solidarności" / 144
Ewa, Zła Kobieta z kamerą / 151

Debiutantka albo dziewczyna z Gdańska / 177
Architektka a tradycja socrealistyczna / 178
Solidarność kobiet / 184
Elżbieta Czyżewska tańczy po raz drugi / 193
Dorota Stalińska w Białym tangu / 198

Krzyk, czyli Perełka na dnie / 205
Gorgona „Solidarności" / 207
Krzyk jako znak autorskiego kina Sass / 217
O trudności w powiedzeniu „ja" / 223

CZĘŚĆ 3

Zerwane owoce, czyli o adaptacjach / 237
Ostatni liść / 238
Dziewczyna i gołębie / 241
Dziewczęta z Nowolipek / 248

Po przełomie / 261
Scenariusze amerykańskie / 267
Powrót do przeszłości / 271

ZAKOŃCZENIE / 281

ANEKS / 293

W imieniu Ewy. Rozmowa z Barbarą Sass / 293
Filmografia Barbary Sass / 309
Spis fotografii / 315

BIBLIOGRAFIA / 317

ABSTRACT / 327