Maskarady męskości. Pragnienie homospołeczne w polskim kinie fabularnym

Tytuł:

Maskarady męskości. Pragnienie homospołeczne w polskim kinie fabularnym

Autorzy:

Sebastian Jagielski

Wydawca:

Universitas

Wydanie:

Kraków 2013

Liczba stron:

556

Opis

Przekrojowa historia ekranowych obrazów homospołeczności i homoseksualnych męskich pasji w kinie polskim w ujęciu Sebastiana Jagielskiego to lektura niezwykle pasjonująca. Autor postanowił prześwietlić całą historię polskiego kina fabularnego pod kątem mniej lub bardziej ukrytych czy aluzyjnych przedstawień zjawisk homoerotycznych rodzaju męskiego. Ich sekretną obecność Jagielski tropi na przestrzeni blisko ośmiu dekad – poczynając od jeszcze przedwojennych Ślubów ułańskich Mieczysława Krawicza z 1934 r. aż po Salę samobójców(2011) Jana Komasy. 

Spis treści

Podziękowania 9

Wprowadzenie. Męska homospołeczność, odmieniec i polskie kino 11

W stronę teorii queer 17

Anatomia męskiego pragnienia homospołecznego 25

Kino, męskość i pragnienie 40


1. Każdemu wolno kochać, czyli karnawał odmieńców w filmach dwudziestolecia międzywojennego 55

Bodo, kamp i homoeroci 55

Maskarady Michała Waszyńskiego 76

Kino jako ucieczka: Szczepko, Tońko i ich męski związek 88

Przestrzeń fantazji: Druga młodość i gwiazda jak z Wagnera 108

Ułani, chłopcy malowani 131


2. „Wspólnota cierpienia i śmierci". Homoseksualne fantazmaty w filmowych adaptacjach utworów Jarosława Iwaszkiewicza 149

Kino dziedzictwa 150

Gra w ciuciubabkę 160

Gdy spadają anioły 186

Trójkąty erotyczne 211

Stracona noc 212

Brzezina 220

Kochankowie z Marony 235


3. Poza granicami widzialności. Naród, polityka i męskie pragnienie w filmach okresu PRL-u 243

Ziemia obiecana, czyli blask męskiego związku 265

Film kumpelski 268

Narodowa kontra męska wspólnota 273

Ciało idealne i antyciało 285

Naród i seksualność 303

Barwy ochronne, czyli kropla szaleństwa 309

Język ukrycia 313

Kamuflaż 318

Pragnienie zakazu 324

Dysydentyzm polityczny i seksualny 340


4. Rytuały dominacji. Odmieńcy w relacjach przemocy w filmach schyłkowego okresu PRL-u 349

Sadomasochistyczne fantazje a zmierzch PRL-u 351

Cień ojca 363

Paranoja i morderstwo 367

„Homopotwory" 374

Męskość w warunkach obozów zagłady Nazistowscy bracia 382

Obozowa homospołeczność i jej Inny Horror kobiecości 403


5. „Ta owładnięta strachem męskość". Męski etos i homofobia w filmach z lat 90. i 2000. 413

Kryzys męskości 415

„Duch męskości wzmożonej". Kino Władysława Pasikowskiego 423

Narodziny polskiego herosa 426

Melancholia heteroseksualna i wymiana kobiet 432

„Tylko męska przyjaźń jest coś warta" 438

Hiperboliczne identyfikacje 443

Upadek herosa 448

Gej z laleczką Pindi. Wizerunki homoseksualistów w kinie współczesnym 452

„Potworny pedał" 455

Gej bity — gej modny 469

Zakończenie. Mężczyźni z szafą 489


Nota bibliograficzna 495


Bibliografia 497


Indeks filmów 523


Indeks osób 535