APF WARSZAWA

APF Fabuła | semestr I sem. zimowy 2026/2027

W poszukiwaniu tożsamości. Polskie kino do 1956 roku.


Pierwsze półwiecze polskiego kina to historia nowego medium, które niemal nieustannie zaczynało od początku. Opowieść o nim to opowieść o zmieniających się czasach, funkcjach i możliwościach kina jako technologii, sztuki i rozrywki. Polskie kino rodziło się w kraju, którego nie było na mapie i przez pierwsze dekady rozwijało się jako przedsięwzięcie prywatne, budowane przez entuzjastów i przedsiębiorców bez wsparcia instytucji państwowych. Odzyskanie niepodległości przyniosło jej nowe możliwości, ale i obowiązki, kryzys gospodarczy i przełom dźwiękowy – nowe warunki techniczne i ekonomiczne, a lata trzydzieste – stabilizację w postaci sprawnego, choć rzadko ambitnego kina gatunkowego, wobec którego szybko uformowała się opozycja. Było to przy tym kino wielojęzyczne i wielokulturowe, odzwierciedlające skład społeczeństwa, które wojna zniszczyła wraz z jego dorobkiem: znaczna część filmów przepadła, wytwórnie przestały istnieć, a twórcy rozproszyli się po różnych krajach i kontynentach. Kinematografia powojenna, odbudowana od podstaw i podporządkowana państwu, przez kilka lat pełniła głównie funkcje polityczne, by w połowie lat pięćdziesiątych – wraz z odwilżą – odzyskać część swobody i wypracować język, z którego wyrosną kolejne dekady polskiego kina. Pierwszy semestr Akademii Polskiego Filmu prowadzi przez te przemiany, pokazując kino jako interes, rozrywkę, narzędzie władzy i pole poszukiwań artystycznych zarazem, a także jako dziedzictwo rodzimej kultury, czasem zachowane w sposób wybiórczy i przypadkowy, ale wciąż ciekawe i zachęcające do nowych odczytań.

(Wyobrażone) początki polskiego kina

Wykładowca: Patrycja Mucha-Smolińska

  • Historia kina w Popielawach, reż. Jan Jakub Kolski

    1998 r. 100 min.
Budowa przemysłu filmowego

Wykładowca: Michał Pieńkowski

W kręgu kina „społecznie użytecznego”

Wykładowca: Marta Maciejewska

  • W kopalni węgla, reż. Eugeniusz Cękalski, Karol Szołowski

    1935 r. 10 min.
  • Strachy, reż. Eugeniusz Cękalski, Karol Szołowski

    1938 r. 94 min
Gatunki międzywojnia I: Komedia

Wykładowca: Miłosz Stelmach

  • Reklama zapalaczy do drewna i węgla „Raz-dwa-pięć”, reż. anonim

    1927 r. 6 min.
Gatunki międzywojnia II: Melodramat

Wykładowca: Karolina Hołub

  • Znachor, reż. Michał Waszyński

    1937 r. 100 min
Artystyczne poszukiwania kina niemego

Wykładowca: Matylda Szewczyk

  • Europa, reż. Franciszka Themerson, Stefan Themerson

    1932 r. 12 min
Kino żydowskie w Polsce

Wykładowca: Katarzyna Taras

  • Mir Kumen On/Droga młodych, reż. Aleksander Ford

    1936 r. 59 min.
  • Dybuk, reż. reż. Michał Waszyński

    1937 r. 100 min
Kino w pożodze II wojny światowej

Wykładowca: Grzegorz Rogowski

Od nowa – budowa powojennej kinematografii

Wykładowca: Krzysztof Kornacki

  • 2 x 2 = 4, reż. Antoni Bohdziewczi

    1945 r. 33 min.
Wobec Zagłady

Wykładowca: Katarzyna Wajda

  • Majdanek - cmentarzysko Europy, reż. Aleksander Ford

    1944 r. 24 min.
Socrealizm po polsku

Wykładowca: Piotr Śmiałowski

  • Kierunek - Nowa Huta!, reż. Andrzej Munk

    1951 r. 12 min.
Przełamywanie socrealizmu

Wykładowca: Andrzej Bukowiecki

  • Ludzie z pustego obszaru, reż. Kazimierz Karabasz, Władysław Ślesicki

    1957 r. 15 min.
Wiatr odnowy – kino epoki Października

Wykładowca: Paweł Biliński

  • Harmonia, reż. Wojciech Jerzy Has

    1947 r. 11 min.

Wybrane wideo

  • POLSKIE KINO PO ROKU 1989, dr Rafał Marszałek
  • Wojciech Marczewski o filmie DRESZCZE
  • Wizerunki kobiety w kinie polskim lat 80. na przykładzie filmów...
kanał na YouTube

Wybrane artykuły

Wykładowcy